terug

Pot

Collectie: Paulina Bisdom van Vliet

  • Deze pot uit de Overgangsperiode heeft een uitzonderlijke vorm. Iets wijdere potten zijn bekend, met een iets kortere hals, ronde potten zonder voet en zonder hals, met een vlakke deksel, eveneens. Maar dit is zeldzaam. Aan de ongeglazuurde rand aan de binnenzijde van de hals te zien hoorde bij deze pot een deksel. De grootste overeenkomst vertoont deze pot met een exemplaar in de Butler collectie en deze heeft een hoge, bolle deksel.[1] Wellicht dat dat ook het model was voor deze pot.

     

    De buik van de pot is beschilderd met viermaal een bloemtak die steeds met een van de seizoenen kan worden verbonden: pioenen voor het voorjaar, lotus voor de zomer, chrysanten voor de herfst en prunus voor de winter. De kom staat in het museum dan ook bekend als ‘de vier jaargetijden kom’. Tussen de bloemtakken is steeds een gedicht aangebracht.

     

    In het Chinese porselein bestaan bepaalde groepen die vrijwel uitsluitend voor de export of vrijwel uitsluitend voor de eigen binnenlandse markt gemaakt werden. Dat geldt niet voor het Overgangsporselein. De kwaliteit van het materiaal en de beschilderingen werden zowel in China als in het buitenland gewaardeerd. Er werd dus voor min of meer één markt geproduceerd, waar Chinese en Europese kopers naast elkaar actief waren. Het enige element dat wel degelijk bepaalde dat een stuk voor Chinese kopers bedoeld was, zijn de inscripties. Die werden in Europa niet erg gewaardeerd en daarom is porselein met inscripties in Nederlandse verzamelingen tamelijk zeldzaam. Dat juist in de Overgangsperiode regelmatig inscripties aan de decoraties werden toegevoegd, blijkt wel uit collecties elders.[2] Het is een interessante kopersgroep, de Chinezen die belangstelling hadden voor dit porselein. Voor de Chinese pausen van de goede smaak, was het te gewoon. Die hielden zich met klassieke monochromen uit de Song-periode bezig.[3] Maar er was een groeiende groep ontwikkelde Chinezen die zich met fraaie voorwerpen omringden en zij kochten dit Overgangsporselein. Welgestelde kooplieden in Nederland en sociale stijgers in China deelden dus één liefhebberij: Overgangsporselein. Alleen de inscripties kon hen verdelen. En daarom is het zo bijzonder dat deze pot zich bevindt in Museum Bisdom van Vliet.

     

    [1] M. Butler, Chinese Porcelain from the Butler Collection (tent.cat. Musée national d’histoire en d’art) Luxemburg, 2008 , nr. 8.

    [2] M. Butler, Chinese porcelain from an unknown reign; Shunzhi porcelain 1644-1661, Alexandra, 2002 en J.B. Curtis, Chinese porcelains of the seventeenth century ; landscapes, scholar’s motifs and narratives, New York, 1995, voor stukken Overgangsporselein met inscripties.

    [3] C. Clunas, Superfluous things; material culture and social status in early modern China, Honolulu, 2004, (eerste druk 1991), voor een discussie over goede smaak in China.

  • Log in om uw reactie achter te laten. Inloggen kan pas nadat u zich als gebruiker heeft aangemeld

Soortgelijke stukken