terug

Een paar schenkkannen

Collectie: Paulina Bisdom van Vliet

  • collectie: Paulina Bisdom van Vliet

    Dergelijke kannen komen in verschillende maten vrij veel voor in Nederlandse collecties. Jörg oppert dat de kleinere varianten gebruikt kunnen zijn als olie- en azijnkannetjes.[1] Dat is mogelijk, maar misschien behoorden ze ook tot het ‘gewone’ etagèregoed: flesjes, vaasjes en kannetjes die geen ander doel hadden dan om te pronken in een porseleinkast.

    De vorm en decoratie van de kan zijn gebaseerd op een metalen voorbeeld uit India of Perzië. Een goed voorbeeld is een kan uit de collectie van het Victoria & Albert Museum uit het midden van de 17de eeuw, met dezelfde zeshoekige voet, de vorm van het lichaam met het verhoogde druppelveld op de buik, de vorm van oor en tuit en ook met een decoratie van over het hele object voortwoekerende ranken.[2] Het is goed mogelijk dat deze kannen in principe werden vervaardigd voor de afzet in India en Perzië, althans dat de productie zo begonnen is.

    Bijzonder bij deze kannen in museum Bisdom van Vliet zijn de zilveren monturen. Het gebruik om aan porseleinen voorwerpen zilveren monturen toe te voegen, als verfraaiing of om een beschadiging of het verlies van een deksel te maskeren, kwam vrij plots op gang vanaf de jaren 1844 -1845.[3] De jaarletter op het montuur is de S van 1852 en het meesterteken is het merk dat de Amsterdamse zilversmid Johan Caspar Rennefeld gebruikte tussen 1836 en 1866.[4] Deze Rennefeld is een broer van Caspar Hubert Rennefeld, één van de deelnemers in de firma Gabriël & Co. Zij maakten in 1851 de zilveren monturen voor een punchkom die zich nu in het Rijksmuseum bevindt en die beschouwd kan worden als een hoogtepunt van het met zilver gemonteerde porselein uit deze periode.[5] Ook de monturen op de kannen in Museum Bisdom zijn van hoge kwaliteit. De deksels hebben de vorm van het dak van een pagode, herkenbaar een de opgenomen punten op de hoeken. Als dekselknop dient een Chinese man. Dit is vrij uitzonderlijk, want het meeste zilver dat in de 19de eeuw aan porselein werd toegevoegd heeft een geheel Europees voorkomen.[6]

     

     

     

    [1] C.J.A. Jörg, Chinese Ceramics in the Rijksmuseum Amsterdam; the Ming and Qing dynasties, Londen, 1997, nr. 109.

    [2] V& A inv.nr. 1479-1904.

    [3] M. van Calcar, ‘Oosters porselein met 19e-eeuwse Nederlands zilveren monturen’, Aziatische Kunst 40/1 (2010), pp. 32-38.

    [4] Vriendelijke mededeling Dirk Jan Biemond, conservator edele metalen Rijksmuseum.

    [5] Inv.nr. BK-1992-2.

    [6] Zilveren theepotten met Chinezen als dekselknop zijn wel bekend in het assortiment van de firma Van Kempen en Begeer. Vriendelijke mededeling Dirk Jan Biemond.

  • Log in om uw reactie achter te laten. Inloggen kan pas nadat u zich als gebruiker heeft aangemeld

Soortgelijke stukken