terug

Bord

Collectie: Museum Landgoed Fraeylemaborg

  • Dit bord wordt geassocieerd met de Russische tsaren. Jarenlang gebruikten zij de dubbele adelaar als hun blazoen. Peter de Grote bestelde zalf- en strooppotten voor de apotheek in het Kremlin (zie voor een voorbeeld hiervan de tweede afbeelding). Deze zijn in China gemaakt en hebben hetzelfde motief, geschilderd in famille verte kleuren.[1] Hoewel er goede en directe banden bestonden tussen Rusland en het Chinese keizerrijk, is het toch waarschijnlijker dat Peter dit porselein in Nederland bestelde, met hulp van VOC-contacten die deze bijzondere bestellingen konden plaatsen. Een recente vondst van een strooppot met deze decoratie in Nederland op een verzamelaarsbeurs, versterkt het vermoeden van deze Nederlandse band.[2]

    De schaal past in een bredere belangstelling voor wapenporselein onder vorstenhuizen in deze periode. Een Chinees bord, waarschijnlijk in dezelfde periode in Nederland beschilderd met het wapen van keizer Karel VI (keizer vanaf 1711), is verwant.[3] Ook hier is een dubbele adelaar geschilderd als schildhouder van het wapen. Delftse borden met vorstelijke wapens zijn eveneens bekend. In verschillende musea worden borden bewaard met het wapen van Koning Frederick I van Pruisen (koning vanaf 1701).[4] Weer met de adelaar – al is deze dit keer enkelhoofdig. Frederick bestelde in 1706 via de VOC wapenporselein in China – een zeer zeldzame gedocumenteerde opdracht. Juist in Nederland moest men blijkbaar zijn voor vorstelijke bestellingen van wapenporselein. Op verschillende manieren kon dit verwezenlijkt worden: geheel Chinees, Chinees met Nederlandse beschildering of Delfts. Voor de ontvanger maakte dat waarschijnlijk niet eens zoveel verschil.

     

    [1] M. Menshikova e.a., Chinese export art in the Hermitage Museum; late 16th – 19th centuries (tent.cat. hermitage), Sint Petersburg, 2003, nr. 61.

    [2] S. Ostkamp, ‘Siroopkan voor de huisapotheek van de tsaar’, Vind 39

    [3] H. Espir, European Decoration on Oriental Porcelain 1700-1830, Londen, 2005, p. 121.

    [4] K.H. Corrigan e.a. (red.), Asia in Amsterdam; the culture of luxury in the Golden Age (tent.cat. Peabody Essex Museum/ Rijksmuseum), New Haven, 2015, nr. 92b.

  • Log in om uw reactie achter te laten. Inloggen kan pas nadat u zich als gebruiker heeft aangemeld

Soortgelijke stukken